پشت قلعه در فاصله پنج کیلومتری در ناحیه جنوبی شهرستان آبدانان و در شمال غربی روستای پشت قلا بر روی تپه‌ای بلند قرار دارد که رودخانه دویرج از پای آن می‌گذرد. این اثر یکی از آثار دوره ساسانی می باشد که مصالح ساخت آن از قلوه سنگهای رودخانه‌ای و گچ نیم‌کوب تشکیل شده می باشد. آثار به جا مانده از این اثر ارزشمند شامل برجهای نگهبانی، بارو، شاه‌نشین، اتاق‌های مسکونی، پلکان و… می باشد. باروی بیضوی شکل که ارتفاع آن به سه متر می‌رسد محوطه قلعه را در بر گرفته می باشد. دیوارهای بیرونی و اصلی قلعه تقریبا سالم مانده می باشد. این دیوارها قلعه را به سه قسمت مجزا تقسیم می‌کنند. در قسمت غربی قلعه، آثار برج دیده می گردد و سوراخی بر روی برج قسمت جنوبی قلعه می باشد که کاربری آن دیده‌بانی می باشد. بر باروها و دیوارهای آن، برجهایی با فواصل تقریباً مساوی در اطراف دژ به صورت کنگره‌دار ساخته شده که دارای اتاق‌های کوچک دیده‌بانی و طاق‌های قوسی شکل می باشد. در منتهی‌الیه قسمت جنوبی و جنوب شرقی دژ، شاهنشین قلعه و اتاق‌های مسکونی قرار دارند که یک چهارم دژ را تشکیل می‌دهند و مابقی محوطه قلعه می باشد. این قسمت دارای اتاق‌هایی با تاق‌های نیم‌دایره و تاقچه‌ها و طاقنماهایی می باشد که گاه قطر دیوار آن به یک متر می‌رسد. این قلعه جنبه نظامی داشته و دور تپه‌ها کانالی طبیعی قرار دارد که مانند خندقی از دژ محافظت می کند. در یک قسمت از این خندق طبیعی رودخانه دویرج عبور می کند.

  • محراب امامزاده مهدی صالح (ع):

تزئینات وابسته به معماری در محراب بنای امامزاده مهدی صالح (ع) ماژین چشم هر بیننده ای را به خود جلب می کند. این بنا یکی از آثار دوره ایلخانی استان ایلام می باشد که در بخش ماژین شهرستان دره شهر قرار گرفته می باشد. متأسفانه در سالهای اخیر به دلیل فرو ریختن سقف بنا و تأثیرات عوامل جوی، باعث تخریب قسمتهایی از تزئینات این محراب منحصر به فرد شده می باشد. در کنار این محراب آیات آیه‌الکرسی با هنرمندی خاصی به خط کوفی گچبری شده می باشد. لزوم توجه بیشتر به معماری این بنا و تزیینات وابسته به آن بیشتر احساس می گردد.

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

  • معماری د‍ژ شیخ ماخو:

دژ شیخ ماخو یکی از آثار دوره ساسانی شهرستان دره شهر می باشد که بر یک بستر طبیعی و در یک تورفتگی غار مانند (ناودیس) و یا به اصطلاح اشگفت ساخته شده می باشد. این بستر در ارتفاع 6 متری از کف رودخانه ایجاد شده می باشد. سطح داخلی و طبیعی این اشگفت برابر 126 مترمربع می باشد که از شیب 4 تا 6 درجه برخوردار می باشد و شکل ظاهری سطح این پناهگاه به صورت یک نیم دایره کشیده شده می باشد. این بستر در ارتفاع ۵ متری از کف رودخانه ایجاد شده می باشد ، سطح داخلی و طبیعی این اشگفت برابر126 متر می باشد. برای دسترسی به فضای داخل قلعه پله‌هایی ساخته شده که این مکان را فراهم نموده می باشد، اما در حال حاضر به علت گذر زمان آثاری از آن نظاره نمی‌گردد و به کلی تخریب شده‌اند.

ساختار این بنا تلفیقی از مصنوعات بشری و طبیعت می باشد که توانسته مقابله‌ای تقریباً برابر در گذشت زمان با عوامل مخرب جوی داشته باشد. سازندگان بنا به خوبی دانسته‌اند که برای حفظ و بقاء آثار چه نوع مصالح و با چه شیوه‌ای اجرا نمایند. نوع مصالح همگون با سایر قسمتها و عاملی در سالم ماندن دیوار بوده می باشد و در آن از قلوه سنگهای نیمه‌درشت رودخانه‌ای بهره گیری شده می باشد. ملات بکار رفته در ساخت این قلعه ملات گچ نیم‌کوب می‌باشد . کلیه اتصالها و پوشش سقف و قفل و بستهای این بنا از مصالح مصرفی در کل بنا بوده و هیچ‌گونه مصالح دیگری از قبیل آجر و … چه در پوشش سقف و چه در دیوار به کار نرفته می باشد. پوشش سقف در این بنا از مصالح طاق سنگی می باشد که بصورت ضربی اجراء شده می باشد. در نمای داخل دیوار آثاری از چوب هست که وظیفه اتصال بین دیوار و صخره‌های جانبی را داشته که عامل پایداری دیوار در گذر زمان نیز بوده می باشد. نوع این چوبها از چوبهای بلوط منطقه بوده می باشد. در

 متن فوق بخش هایی از این پایان نامه بود

لینک متن کامل پایان نامه فوق با فرمت ورد